Talasiu

Ko Talasiu ko e kolo ia ʻi he vahe hahake ʻo Tongatapu, tafaʻaki fangaʻuta ʻi he Hala Tāufaʻāhau ʻi he vahaʻa ʻo Lapaha mo e hala manga ua ki Hoi mo Kolonga, pe ko e foʻi Sipaila, ko e foʻi hala ko eni ʻoku ʻiloa koe Hala Tangikina, Ko e foʻi hala ni naʻe fakataumuʻa pe e Nuku mei Kolonga ki Talasiu, ki he ʻApi ko Poulalahi, lele mei he mangaua pe sipaila ko eni ʻo tau ki Kolonga apea o e foki. Ko Talasiu ʻoku fakataha ia mo Lapaha.
ʻI he onoʻaho ko Talasiu, mo ʻene kiʻi vaitafe ʻi lalofonua, ko Fangafeʻatu mo Vai-ko-Tālanga-mo-e-vale ko e peito ia ʻo e Tuʻi Tonga. Naʻe ʻafifio ʻi heni ʻa e kau Tuʻi Tonga fefine mo Tamahā (ʻi muʻa ʻenau hiki atu e kalasi ne mali ki Tungua). Ko e hingoa leva ʻo honau ʻapi ko e ʻApi ko Poulalahi ʻApi ʻeni e Tamaha, pea tuʻu taki mai ki ai ʻene ʻū langi) pea ʻoku kei tuku fakaholo mai ai pē ʻa e laine ko ia ʻo aʻu mai ki he ʻaho ni mo hono hako ki he kelekele mo e ʻotu langi.
ʻUhinga e Poulalahi: Ko e hingoa heliaki ʻeni ki Haʻa Tuʻi .
ʻAho ʻe taha naʻe manako maʻu pē ʻa e Tuʻi Tonga ke fakahā ki Poulalahi ki hono tuʻofefine ha fononga ki ai pea mo ʻave polopolo ki ai. Ko ia naʻe ui ai pe e tafaʻaki ko ʻeni ko "Talasiu" ko e hono ʻuhinga ko e tala ʻo ha fononga pe ha ʻaʻahi ki he Tuʻi Tonga.
ʻOku ʻi ai ʻa e toenga ʻo e kolotau lahi.
ʻI ha ngaahi fakatotolo fakaʻakiolosia ((saianisi) ʻoku pehee ko e ʻApi ko Poulalahi ʻi Talasiu ʻoku ʻi ai ʻa e faitoka motuʻa he Pasifiki.
Ko e tofiʻa ʻo Tuʻilakepa. Latitute longitute: 21°175 tonga 175°115 hihifo